Vind een Maandblad-aflevering

Kies de maand en het jaar waarin het nummer dat je zoekt is verschenen en ga naar de aflevering.

* Van 2012 tot en met heden vind je naast de artikelen van de betreffende maand ook het volledige nummer integraal.
* Vóór 2012 vind je per nummer alleen de losse artikelen die in dat nummer zijn verschenen en kun je niet het volledige nummer integraal bekijken.

Banner Pels Rijcken
Banner Raad van State
Banner RU Onderneming & Recht
Banner Maverick
Banner Pels Rijcken
Banner Raad van State
Banner RU Onderneming & Recht
Banner Maverick

Deeplink naar deze pagina:
https://arsaequi.nl/aam/202310


Maandblad oktober 2023

Ars Aequi oktober 2023

Liever kwijt dan rijk: de artikelen 24 en 25 Rv over wat de rechter (niet) mag en moet

R. de Bock

Post thumbnail De artikelen 24 en 25 Rv geven een richtsnoer voor de taakverdeling tussen rechter en partijen. De rechter is enerzijds gebonden aan wat partijen aan hun stellingen ten grondslag hebben gelegd, maar moet anderzijds wel de rechtsgronden aanvullen. Dat levert voor de rechter een complex spanningsveld op. Misschien kunnen we ook zonder deze bepalingen.

Blauwe pagina's | Liever kwijt dan rijk
oktober 2023
AA20230724

De criminalisering van hate crimes: meer dan symboolwetgeving?

M.J. De Boeck, D. Pistora

Delicten met een discriminatoir karakter (hate crimes) gelden in Nederland niet als wettelijke strafverzwarende omstandigheid. Daar komt met het wetsvoorstel ‘Strafverhoging discriminatoir gemotiveerde geweldsdelicten’ verandering in. In dit redactioneel gaan de auteurs kort in op de achtergrond en problematiek van hate crimes en bespreken zij het wetsvoorstel. Hoewel de auteurs het wetsvoorstel toejuichen, plaatsen zij twee praktische kanttekeningen bij de voorgestelde criminalisering van hate crimes. Doet het voorstel wat het belooft, of is het 'slechts' symboolwetgeving?

Opinie | Redactioneel
oktober 2023
AA20230723

Nog even en dan krijgen emoji’s ook een juridische betekenis

L.A.G.M. van der Geld

Emoji’s zijn een vast onderdeel geworden van ons (digitale) taalgebruik, en nog even en dan krijgen emoji’s ook een juridische betekenis. In Canada is het zelfs al zover, vertelt Lucienne van der Geld in deze column.

Opinie | Column
oktober 2023
AA20230744

Nut of noodzaak

Over rechtshistorisch onderzoek en zaakwaarneming

H. van Gennep

Post thumbnail Veel van de vragen die juristen nu stellen, zijn ook al gesteld door juristen die eeuwen geleden leefden. De rechtsgeschiedenis dient als inspiratie voor ‘nieuwe’ rechtsvragen. Hans van Gennep laat in deze amuse zien wat het nut van rechtsgeschiedenis voor juristen is.

Opinie | Amuse
oktober 2023
AA20230726

De Europese regulering van dark (commercial) patterns

Tussen technologiespecifieke bepalingen en een expliciete herkenning van autonomie

R.M. Gellert

Post thumbnail Deze bijdrage geeft een overzicht van dark patterns (het ontwerpen van digitale interfaces om het besluitvormingsvermogen van gebruikers negatief te beïnvloeden) en van twee doorlopende strategieën voor het reguleren daarvan. De eerste strategie bestaat uit het aannemen van technologiespecifieke bepalingen, terwijl de tweede strategie de tegenovergestelde benadering volgt door de wettelijke erkenning van wat tot nu toe bestond als een soort ‘metaprincipe’: het autonomiebeginsel. In die zin roepen dark patterns niet slechts vraagstukken omtrent het reguleren van technologie op. Ze kunnen mogelijk ook leiden tot een herwaardering van fundamentele (juridische) vragen.

Verdieping | Verdiepend artikel
oktober 2023
AA20230729

Transparantie binnen de staatssteunprocedure: vertrouwen of controleren?

P.S. Wesselius, J.M.S.C. Wieringa

Post thumbnail Staatssteun beneden een bepaald bedrag hoeft niet te worden aangemeld bij de Europese Commissie. Het is voor (de)centrale overheden echter praktisch niet te achterhalen of ondernemingen al eerder staatssteun hebben ontvangen. In dit artikel presenteren wij aan de hand van empirisch onderzoek de implicaties hiervan en dragen wij mogelijke oplossingen aan. De crux is bij wie men de bal plaatst: vertrouwt men ondernemingen op hun woord, of moeten (de)centrale overheden controleren of de onderneming niet eerder staatssteun heeft ontvangen?

Verdieping | Verdiepend artikel
oktober 2023
AA20230755

Transformatieve constitutionele wijzigingen

Lessen voor de weerbare rechtsstaat uit het Verenigd Koninkrijk

J.I. Manenschijn

Post thumbnail Democratische rechtsstaten staan wereldwijd onder druk door de groei van antidemocratische partijen. In dit artikel wordt geïllustreerd, aan de hand van constitutionele wijzigingsvoorstellen in het Verenigd Koninkrijk, hoe we democratische rechtsstaten weerbaar kunnen maken tegen constitutioneel misbruik door het verstevigen van de constitutionele verdedigingslinie. De belangrijkste aanbeveling voor Nederland is dat er onderzoek gedaan moet worden naar het invoeren van verschillende constitutionele wijzigingsprocedures, om recht te doen aan de juiste balans tussen flexibiliteit en rigiditeit.

Verdieping | Verdiepend artikel
oktober 2023
AA20230745

Maatschappelijke due diligence en bestuurdersaansprakelijkheid: leuker kunnen we het niet maken, wel duidelijker

C.H.A. van Oostrum, J.M.W. Pool

Post thumbnail De Europese Commissie heeft in haar richtlijnvoorstel Corporate Sustainability Due Diligence bepalingen opgenomen die bestuurders verantwoordelijk maken voor duurzaamheidskwesties. Door weerstand tegen deze bepalingen is het de vraag of ze in de uiteindelijke richtlijn worden opgenomen, terwijl aannemelijk is dat de bepalingen een positief effect kunnen hebben op de duurzame prestaties van ondernemingen. Deze bijdrage gaat over hoe deze bepalingen zich verhouden tot het Nederlandse recht.

Opinie | Opiniërend artikel
oktober 2023
AA20230766

De Wet excessief lenen bij eigen vennootschap; excessief wetgevingsgeweld

J. van Strien

Post thumbnail Met ingang van 1 januari 2023 is de Wet inkomstenbelasting 2001 (Wet IB 2001) uitgebreid met een bepaling die excessief lenen bij de eigen vennootschap tegen moet gaan. Deze wetgeving kunnen we gerust kwalificeren als excessief wetgevingsgeweld. Zo rammelt de motivering voor de invoering, grijpt de maatregel volop in in legitieme bestaande situaties, laat het wetgevingsproces te wensen over en is de vormgeving en uitwerking verre van optimaal. Wellicht is zelfs sprake van strijdigheid met artikel 1 EP/EVRM.

Opinie | Opiniërend artikel
oktober 2023
AA20230738

Verrekening in het zicht van surseance en faillissement en goede trouw

R.M. Wibier

Hoge Raad 25 augustus 2023, ECLI:NL:HR:2023:1135 (ING/Van den Bergh q.q.)

Annotaties en wetgeving | Annotatie
oktober 2023
AA20230772

Wijziging van dwangsommen in hoger beroep

A.W. Jongbloed

Benelux-Gerechtshof 25 mei 2022, A 2020/1/4 (Masseus e.a./Belgische Staat)

Annotaties en wetgeving | Annotatie
oktober 2023
AA20230777

Naam van moeder, naam van vader of toch van allebei?

M.L.H. Gelauff

Op 21 maart jl. stemde de Eerste Kamer in met het wetsvoorstel Introductie gecombineerde geslachtsnaam. Naar verwachting treedt de wet op 1 januari 2024 in werking. Door deze wet kunnen ouders onder andere straks voor hun kind niet alleen de geslachtsnaam van de moeder of van de vader kiezen, maar ook een combinatie daarvan. Hoe de nieuwe keuzemogelijkheden uitwerken, licht Maril Gelauff toe in deze wetgevingsbijdrage.

Annotaties en wetgeving | Wetgeving
oktober 2023
AA20230783

De strafrechtelijke toetsing van bestuursrechtelijke beschikkingen

B.V.G. Eggen

Post thumbnail Bestuursrechtelijke beschikkingen kunnen van bepalende invloed zijn voor strafrechtelijke aansprakelijkheid, bijvoorbeeld wanneer overtreding van die beschikking strafbaar is gesteld. De vraag rijst of de strafrechter de rechtmatigheid van de beschikking in de strafprocedure mag beoordelen, ook als de bestuursrechter zich al over die rechtmatigheid heeft uitgelaten. Heeft het besluit dan formele rechtskracht? Of is het dan aan de strafrechter om aanvullende rechtsbescherming te bieden?

Rode draad | Snijvlakken & Kruisbestuivingen
oktober 2023
AA20230788

Werkdruk van rechters

K.G.F. van der Kraats

Post thumbnail De laatste tijd is er (wederom) aandacht gevraagd voor de hoge werkdruk in de Rechtspraak. Zo staat er in de cao voor de rechterlijke macht dat de werkdruk in de Rechtspraak structureel te hoog is. In die cao is opgenomen dat een verkenner wordt aangesteld die gaat onderzoeken wat op korte termijn aan de hoge werkdruk te doen valt. Kim van der Kraats neemt in dit artikel een voorschot op die verkenning.

Perspectief | Perspectiefartikel
oktober 2023
AA20230800

Survival of the fittest en gerechtelijke instanties

H. Botter

Hoe staat het met het vermogen van onze gerechtelijke instanties om zich aan te passen aan veranderende omstandigheden? Hugo Botter geeft zijn visie in deze column.

Perspectief | Column
oktober 2023
AA20230805

Maatschappelijk effectieve rechtspraak als kader voor een nieuwe verhouding tussen rechter en rechtzoekenden?

R.C. Hartendorp

In dit artikel komt aan de orde wat maatschappelijke effectieve rechtspraak inhoudt en dat het als een vorm van responsieve rechtspraak kan worden gezien. De auteur duidt de opkomst van maatschappelijke effectieve rechtspraak en betoogt dat het een antwoord van de Rechtspraak is op de grotere positie die rechtzoekenden in gerechtelijke procedures hebben gekregen. Dit stelt rechters voor nieuwe vragen. Maatschappelijk effectieve rechtspraak biedt ruimte om op gezaghebbende wijze invulling te geven aan die grotere rol van rechtzoekenden

Literatuur | Oratie
oktober 2023
AA20230806