Deze maand

In het gevarieerde novembernummer 2020 van Ars Aequi bespreekt Carla Klaassen de Tijdelijke Experimentenwet rechtspleging op hoofdpunten, enkele mogelijke experimenten (nabijheidsrechter, inzet van deskundigen) en de wenselijkheid van deze wet. Barbra van Gestel geeft in haar artikel een overzicht van de straffen die tot nu toe door Nederlandse rechters zijn opgelegd aan teruggekeerde Syriëgangers en de factoren die daarbij een rol spelen, en Esmée Driessen onderzocht hoe in de praktijk wordt omgegaan met burgerinitiatieven en aansprakelijkheid; initiatiefnemers stellen dat het aansprakelijkheidsrecht hen belemmert, terwijl juristen het tegenovergestelde beweren.

Het voorontwerp Wet seksuele misdrijven beoogt de huidige zedendelicten fundamenteel te herzien. Kai Lindenberg gaat in zijn artikel in op het nieuwe misdrijf ‘seksuele interactie tegen de wil’ in relatie tot ‘aanranding’ en ‘verkrachting’. Daarnaast legt Jaap Hage uit wat de verschillende betekenissen van het begrip ‘bevoegdheid’ zijn, en Jelle Jansen bekijkt van wie een op aarde neergekomen meteoriet is. Reinout Wibier schrijft over de vraag of het privaatrecht een systeem vormt, of bestaat uit losse, onsamenhangende regels, over wat dat betekent voor de wetenschap en de rechtspraktijk en voor de vrijheid van de wetgever om van dat systeem af te wijken.

Verder presenteert Bart van Klink in dit nummer een ‘Vaardighedenkwadrant’ waaruit verschillende opties voor de verdere ontwikkeling van het juridische vaardighedenonderwijs volgen. In de Rode Draad ‘Beschermenswaardige partijen’ bespreekt Iaira Boissevain de bescherming van vechthonden, en Linda Senden legt op de Blauwe Pagina’s de nadelen van trilogen in het Europese wetgevingsproces aan ons voor. Uiteraard is dat nog lang niet alles. Kijk maar naar de inhoudsopgave!

Nieuwsbrief

Altijd als eerste op de hoogte van alle juridische content van Ars Aequi?
Schrijf je in:


Ars Aequi nieuwsbrief




Bekijk onze Privacyverklaring


Banner CPO
Banner PwC
Banner CPO
Banner Universiteit Leiden
Banner CPO
Banner PwC
Banner CPO
Banner Universiteit Leiden

Ars Aequi november

Leven in de leemte van de wet: zzp’ers zonder prijsafspraken

L.M. van den Bosch, P.M. Sijtsma

In dit redactioneel vragen de auteurs zich af wat de positie is van zzp’ers die prijsafspraken willen maken, nu het Wetsvoorstel minimumbeloning zelfstandigen en zelfstandigenverklaring is ingetrokken. Het kartelverbod in de Mededingingswet verhindert het maken van prijsafspraken en de Leidraad tariefafspraken zzp’ers biedt lang niet altijd soelaas. Een grote groep zzp’ers leeft nu het wetsvoorstel terzijde is geschoven (nog steeds) in de leemte van de wet.

Opinie | Redactioneel
November 2020
AA20200989

Het democratisch tekort van de Europese triloog

L.A.J. Senden

Trilogen, het informele driepartijenoverleg tussen de Europese Commissie, het Europees Parlement en de Raad van Ministers, zijn een effectief instrument in het Europese wetgevingsproces. Ze tasten echter ook het democratische en rechtsstatelijke gehalte van de Europese Unie aan, zo betoogt Linda Senden in deze bijdrage in de serie Recht en Politiek.

Blauwe pagina’s | Recht en politiek
November 2020
AA20200990

Wie is Elena Kagan?

E.H. Hondius

Van de US Supreme Court Justices is Elena Kagan een van de minst bekende. Ewoud Hondius zet in deze column de schijnwerper op deze bruggenbouwer in het Supreme Court.

Opinie | Column
November 2020
AA20201013

Meer is beter?

R. de Bock

Is de rechterlijke oordeelsvorming in een meervoudige kamer echt beter dan een enkelvoudig gewezen beslissing? Ruth de Bock vraagt het zich af in deze column.

Opinie | Column
November 2020
AA20201047

Auteursrecht voor autonome creatieve systemen?

R.W. de Bruin

Post thumbnail Kan een autonoom systeem zoals een robot of een algoritme auteursrecht hebben naar Europese maatstaven? En als dat niet zo is, zou dat dan niet toch moeten? Deze vragen staan hieronder centraal. Het antwoord op de eerste vraag kan kort zijn, dat op de tweede minder: zie deze amuse wat dat betreft als teaser…

Opinie | Amuse
November 2020
AA20200992

Rechtzoekenden als proefdieren(?)

De Tijdelijke Experimentenwet rechtspleging

C.J.M. Klaassen

Post thumbnail Deze beschouwing gaat in op de Tijdelijke Experimentenwet rechtspleging, die op 23 juni jl. door de Eerste Kamer is aangenomen en binnenkort in werking zal treden. De Experimentenwet wordt op hoofdpunten besproken, evenals enkele mogelijke experimenten die in dit verband zijn geopperd, zoals een ‘nabijheidsrechter’ en een uitgebreidere inzet van deskundigen binnen de rechtspraak. Tevens wordt ingegaan op de wenselijkheid van de Experimentenwet en op enkele aandachtspunten in dit verband.

Verdieping | Verdiepend artikel
November 2020
AA20200995

Burgerinitiatieven en aansprakelijkheid(skwesties)

E.M.M.A. Driessen

Post thumbnail Burgerparticipatie is booming business. Toch lopen initiatiefnemers tegen de nodige (juridische) obstakels aan. Initiatiefnemers stellen dat het aansprakelijkheidsrecht hen belemmert, terwijl juristen het tegenovergestelde beweren. In dit artikel wordt onderzocht hoe in de praktijk wordt omgegaan met burgerinitiatieven en aansprakelijkheid en wordt nagegaan in hoeverre beide beweringen overeenkomen met de praktijk.

Verdieping | Verdiepend artikel
November 2020
AA20201023

Bestraffing van Syriëgangers

B. van Gestel

Post thumbnail Sinds 2012 zijn circa 300 personen uit Nederland naar oorlogsgebied in Syrië vertrokken om zich aan te sluiten bij terroristische organisaties zoals Islamitische Staat (IS). Naar al deze uitreizigers wordt een strafrechtelijk onderzoek gestart. Dit artikel geeft een overzicht van de straffen die tot nu toe door Nederlandse rechters zijn opgelegd aan teruggekeerde Syriëgangers en de factoren die daarbij een rol spelen.

Verdieping | Verdiepend artikel
November 2020
AA20201005

Eigendomsverkrijging van meteorieten: toe-eigening, natrekking, aanwas of schatvinding?

J.E. Jansen

Post thumbnail Van wie is een meteoriet? De Nederlandse literatuur en rechtspraak zwijgen over deze kwestie. In Frankrijk, Amerika, Duitsland en Oostenrijk is dat anders. Verschillende oplossingen worden aangedragen: er zou sprake zijn van eigendomsverkrijging door toe-eigening, natrekking, aanwas of schatvinding. Een rechtsvergelijkende rondgang is de moeite waard omdat hij interessante vragen opwerpt over de reikwijdte van de verschillende originaire wijzen van eigendomsverkrijging.

Verdieping | Verdiepend artikel
November 2020
AA20201048

Over bevoegdheden

J.C. Hage

Post thumbnail Het begrip ‘bevoegdheid’ wordt in de wet en in de rechtsgeleerde literatuur in twee geheel verschillende betekenissen gebruikt en deze betekenissen worden niet altijd goed uit elkaar gehouden. In de ene betekenis is een bevoegdheid een permissie: iemand mag – juridisch bezien – iets doen. In de andere betekenis is een bevoegdheid een noodzakelijke voorwaarde voor het verrichten van een geldige rechtshandeling. Door de bevoegdheid kan iemand bepaalde rechtsgevolgen in het leven roepen door middel van een rechtshandeling. Beide betekenissen van ‘bevoegdheid’ worden in deze bijdrage verder uitgelegd.

Verdieping | Verdiepend artikel
November 2020
AA20201035

Onvrijwillige seksuele interactie

Enkele vraagstukken over reikwijdte, systematiek en proportionaliteit bij de voorgenomen strafbaarstellingen van onvrijwillige seksuele interactie

K.K. Lindenberg

Het voorontwerp Wet seksuele misdrijven beoogt de huidige zedendelicten fundamenteel te herzien. In deze bijdrage wordt ingegaan op het nieuwe misdrijf ‘seksuele interactie tegen de wil’ in relatie tot de misdrijven ‘aanranding’ en ‘verkrachting’. Het voorontwerp roept hierover de nodige vragen op die van belang zijn voor de acceptatie, werkbaarheid en houdbaarheid van de nieuwe wet.

Opinie | Opiniërend artikel
November 2020
AA20201014

Het systeem van het privaatrecht

R.M. Wibier

Post thumbnail Deze bijdrage gaat over de vraag of het privaatrecht een systeem vormt, of bestaat uit losse, onsamenhangende regels. En over wat dat betekent voor de wetenschap en de rechtspraktijk. En voor de vrijheid van de wetgever om van dat systeem af te wijken. Als voorbeeld wordt het ontwerp ‘Wet opheffing verpandingsverboden’ besproken.

Opinie | Opiniërend artikel
November 2020
AA20201042

De wetenschap van een rechtspersoon: toerekening van bestuurlijke kennis of van onkunde?

S.M. Bartman

Hoge Raad 11 september 2020, nr. 19/02396, ECLI:NL:HR:2020:1413 (Treston/HDI-Gerling Verzekeringen)

Annotaties en wetgeving | Annotatie
November 2020
AA20201056

Vormmerken en de wezenlijke waarde van een wiebelsteen

D.J.G. Visser

HvJ EU 23 april 2020, ECLI:EU:C:2020:296 (Gömböc)

Annotaties en wetgeving | Annotatie
November 2020
AA20201061

De Wet tot herziening van het beslag- en executierecht

K. Redeker-Gieteling, A.G.I. Terhorst

Op 18 juni jl. is de Wet tot herziening van het beslag- en executierecht van 3 juni in het Staatsblad gepubliceerd. De wet is onderdeel van het Actieplan Brede Schuldenaanpak waarmee het kabinet problematische schulden wil voorkomen, mensen met problematische schulden wil ondersteunen en een maatschappelijke verantwoorde incasso wil borgen. De wet herziet het beslag- en executierecht op een aantal punten. Hierbij zijn drie uitgangspunten gehanteerd: 1) voorkomen dat een schuldenaar door het beslag niet meer in zijn bestaansminimum kan voorzien; 2) het beslag- en executierecht efficiënter en eenvoudiger maken; en 3) als beslag dient ter verhaal mag het niet louter worden ingezet als pressiemiddel. In deze bijdrage worden de wijzigingen in het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering toegelicht.

Annotaties en wetgeving | Wetgeving
November 2020
AA20201067

Beschermenswaardige partijen: bescherming van het daderdier

I.E. Boissevain

In Nederland is de bescherming van dieren zo vergevorderd dat we het dier vrijwel alleen nog als slachtoffer zien en niet als dader. Ten onrechte. Vechthonden veroorzaken aanzienlijke schade aan mens en dier. Opvallend genoeg laten praktijk en rechtspraak een opvallende lankmoedigheid zien jegens deze daders, waardoor deze opnieuw mens of dier kunnen aanvallen. Een beschouwing van recht en praktijk.

Rode draad | Beschermenswaardige partijen
November 2020
AA20201072

Juridische vaardigheden in het onderwijs: tijd voor een upgrade?

B.M.J. van Klink

Post thumbnail Hoe moet het juridische vaardighedenonderwijs er in de toekomst uitzien? Is het wenselijk dat de rechtenstudent wordt gevormd tot een T-shaped lawyer die, behalve over juridische kennis, ook beschikt over algemene kennis en vaardigheden? Ter verheldering van de discussie presenteert Van Klink een Vaardighedenkwadrant, waaruit verschillende opties voor de verdere ontwikkeling van het juridische vaardighedenonderwijs volgen.

Perspectief | Perspectiefartikel
November 2020
AA20201080

Right is the child of law

H.T.M. Kloosterhuis, C.E. Smith

De één vindt universele, ‘natuurlijke’ mensenrechten maar onzin, zoals Jeremy Bentham. Anderen denken er genuanceerder over, zoals J.R. Searle en H.L.A. Hart. Daarover gaat deze aflevering van ‘5 minuten rechtsfilosofie’ van Harm Kloosterhuis & Carel Smith.

Perspectief | Column
November 2020
AA20201086

Corona: de crisis die de Grondwet doet wijzigen?

M.M. Julicher

Op 15 april 2020 promoveerde Manon Julicher aan de Universiteit Utrecht op het proefschrift Nederlandse grondrechten: klaar voor de toekomst? In dit artikel vertelt ze over haar onderzoek, waarbij de coronamaatregelen als voorbeeld dienen.

Literatuur | Proefschriftbijdrage
November 2020
AA20201087