Staatsrecht / constitutioneel recht

Rechtscultuur en rechtsvergelijking in het constitutionele domein

M. Adams

Post thumbnail Inzicht in de werking en betekenis van het constitutionele recht kan niet alleen via de tekst van, bijvoorbeeld, een grondwet worden verklaard. Dergelijk inzicht ontstaat vooral door het constitutionele recht te bestuderen in samenhang met en de institutionele én culturele context waarin het is ingebed. Zeker voor de rechtsvergelijker is het ontrafelen van die context niet vanzelfsprekend. Over wat daarvoor nodig is gaat deze bijdrage.

Bijzonder nummer | Reizen naar Recht
juli 2024
AA20240626

Rechtsstaat en vreemdelingenrecht

T.P. Spijkerboer

Dit artikel gaat over een staatsrechtelijk probleem dat zich voordoet als gevolg van de jurisprudentie van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State. Aan de hand van een aantal voorbeelden betogen dat de Afdeling onvoldoende doet waar zij als besuutrsrechter nu juist wel voor is, namelijk het bestuur controleren.

Bijzonder nummer | De rechtsstaat Nederland
juli 2004
AA20040569

Rechtsstatelijk verval in Nederland en het belang van de rechtsstatelijke ondergrens

J.I. Manenschijn

Post thumbnail De vraag of Nederland lijdt aan rechtsstatelijk verval wordt steeds vaker opgeworpen. Rechtsstatelijk verval laat zich echter niet zo makkelijk vaststellen. Dit komt, deels, doordat de huidige ‘meetlatten’ geen onderscheid maken tussen rechtsstatelijke achteruitgang en rechtsstatelijke ondermijning. Hierdoor ontstaat het risico dat de rechtsstaat te snel in stelling wordt gebracht. Het idee van een rechtsstatelijke ondergrens kan dit mogelijk voorkomen.

Opinie | Opiniërend artikel
maart 2026
AA20260190

Rechtsvraag (125) staatsrecht

A.M. Donner

Moeilijkheden bij de samenstelling van Gedeputeerde Staten

Perspectief | Rechtsvraag
maart 1981
AA19830145

Rechtsvraag (228) Gemeenterecht

Hondepoep op de stoep

H.Ph.J.A.M. Hennekens

Rechtsvraag op het gebied van het gemeenterecht waarbij aan de orde komt in hoeverre hogere overheden, zoals Gedeputeerde Staten en de Staat, en de rechter in kunnen grijpen in een kwestie die puur in een gemeente speelt.

Perspectief | Rechtsvraag
november 1993
AA19930834

Rechtsvraag (245) voor eerstejaars

Casus 'Uitgeritst'

P. Nicolaï

Rechtsvraag speciaal voor eerstejaars rechtenstudenten waarbij de uitingsvrijheid aan de orde is en er in wordt gegaan op de verhouding van dit grondrecht met lagere wetgeving.

Perspectief | Rechtsvraag
juni 1995
AA19950530

Rechtsvraag (251) Staatsrecht

H.R.B.M. Kummeling

In deze staatsrechtelijke rechtsvraag wordt ingegaan op de afwijzing van een verzoek tot het houden van een manifestatie. Er dient te worden ingegaan op de vrijheid van godsdienst en meningsuiting.

Perspectief | Rechtsvraag
maart 1996
AA19960208

Rechtsvraag (301) staatsrecht

J.W.A. Fleuren

Aan de hand van een staatsrechtelijke casus worden enkele vragen voorgelegd aan de lezers.

Perspectief | Rechtsvraag
maart 2002
AA20020208

Redelijke grondwetinterpretatie?

P.W.C. Akkermans

Afdeling rechtspraak van de Raad van State (ARRvS) 16 februari 1989, ECLI:NL:RVS:1989:AH2643, nr. R03.89.0185/S29, AB 1990, nr. 9 met nt. P.J. Boon (Evangeliegemeente De Deur) Uitspraak van de voorzitter van de Afdeling Rechtspraak van de Raad van State waarin de beperking van de belijdenisvrijheid (godsdienstvrijheid) door gemeentelijke regels centraal staat. In de noot wordt in gegaan op de invloed van art. 6 Grondwet en de specifieke regels om inbreuk te maken op de vrijheid van godsdienst.

Annotaties en wetgeving | Annotatie
juni 1990
AA19900398

Reflecties op de Chambre de Réflexion

E.F. Verheul, S.A.M. Vermeulen

Bij Kamerleden lijken juridische vraagstukken de afgelopen jaren in sommige gevallen niet de hoogste prioriteit te hebben. De waan van de dag en scoringsdrang lijken bij Tweede Kamerleden belangrijker te zijn dan een juridisch-inhoudelijke discussie. De Eerste Kamer biedt gelukkig tegenwicht door doorgaans meer aandacht te besteden aan de juridisch-technische kwaliteit en doelmatigheid van wetten. Maar de afgelopen tijd lijkt de Eerste Kamer ook steeds meer verwikkeld te raken in het politieke spel van de Tweede Kamer. Wat moeten we daar van denken? 

Opinie | Redactioneel
september 2013
AA20130621

Regels voor beveiligingsdiensten

P.W.C. Akkermans

Afdeling rechtspraak Raad van State (ARRvS) 13 december 1990, ECLI:NL:RVS:1990:AN1810, nr. RO3.88.1366, AS 1991, nr. 253 met nt. JHvdV In deze uitspraak van de Afdeling Rechtspraak Raad van State wordt aan de hand van een casus die ziet op de Wet op de Weerkorpsen ingegaan op de problematiek die speelt rondom delegatie van bevoegdheden in combinatie met medebewind. Daarnaast wordt er nog ingegaan op de wijziging van de Wet op de Weerkorpsen.

Annotaties en wetgeving | Annotatie
november 1991
AA19911005

Representativiteit van procederende belangenorganisaties in algemeenbelangacties

R.A.J. van Gestel, D. Pistora

Post thumbnail Recent aangenomen moties in de Tweede Kamer illustreren de wens om strengere eisen te stellen aan belangenorganisaties die algemeenbelangacties ex artikel 3:305a BW willen starten. In deze bijdrage onderzoeken wij de aannames waarop de aanscherping van die representativiteitseis zijn gebaseerd en in hoeverre de risico’s die zich voordoen bij massaschadezaken ook hierbij spelen. Vervolgens kijken we in hoeverre soortgelijke risico’s zich voordoen in landen als India en Zuid-Afrika, waar geen representativiteitseis geldt. Onze conclusie luidt dat de aannames die aanleiding vormen voor strengere representativiteitseisen goeddeels ongegrond zijn, omdat de risico’s die daarmee voorkomen zouden moeten worden zich hierbij niet of nauwelijks voordoen. Integendeel, het aanscherpen van de toegang tot de rechter doet waarschijnlijk meer kwaad dan goed.

Bijzonder nummer | Reizen naar Recht
juli 2024
AA20240660