Internationaal Europees en buitenlands recht

De gevolgen van de Europese Akte voor het Europese Milieubeleid en het Milieubeleid van de Lid-Staten

M. Berk, G. van der Klis

Gedurende het Europese milieujaar is onder meer een herziening van het EEG-Verdrag van kracht geworden: de Europese Akte. Hierdoor is de juridische grondslag voor het Europese als ook voor het nationale milieubeleid drastisch gewijzigd. In het eerste deel van dit artikel zal worden ingegaan op de oude en nieuwe rechtsbasis voor het Europese milieubeleid. Daarbij zal bovendien aandacht worden besteed aan de nieuwe besluitvormingsprocedure . In het tweede deel komt aan de orde welke gevolgen de nieuwe rechtsbasis heeft voor de bevoegdheidsverdeling tussen de Gemeenschap en de Lid-Staten. De nadruk ligt hierbij op de ruimte die de Lid-Staten behouden voor een zelfstandig milieubeleid. Aan het slot van dit artikel zal een kort commentaar worden gegeven op de gevolgen van de Europese Akte, voor het milieubeleid van de Gemeenschap, respectievelijk de Lid-Staten.

Verdieping | Studentartikel
november 1988
AA19880731

Maandbladartikel

De goede voornemens van een Europese wet bestuursrecht

R. Ortlep, R.J.G.M. Widdershoven

Post thumbnail

Met de Algemene wet bestuursrecht is gepoogd om eenheid van wetgeving (recht) te bevorderen. Met eenzelfde doelstelling zijn twee voorstellen voor een Europese wet bestuursrecht gepubliceerd. Welke voordelen heeft een dergelijke wet en wat is in algemene zin de mogelijke en wenselijke invloed daarvan voor het Nederlandse bestuursrecht?
 

Rode draad | Rechtseenheid
mei 2018
AA20180411

Maandbladartikel

De grenzeloze president

K.M. Manusama

Post thumbnail In 2024 deed het Amerikaanse Hooggerechtshof een monumentale uitspraak waarin het stelt dat een voormalige Amerikaanse president bijna absolute onschendbaarheid geniet voor alle officiële handelingen tijdens het presidentschap. In deze bijdrage verkent jurist en Amerika-kenner Kenneth Manusama hoe het hof tot deze beslissing kwam en hoever de onschendbaarheid van een voormalige president nu reikt. De gevolgen van verregaande presidentiële immuniteit zijn potentieel immens en de vrees is dat de president met deze uitspraak tot een almachtige koning is gemaakt.

Verdieping | Verdiepend artikel
januari 2026
AA20260029

Maandbladartikel

De grenzen van de toelaatbaarheid van nieuw bewijsmateriaal in de strafrechtelijke procedure na herziening

G.G.J. Knoops

Hoge Raad 22 februari 2005, nr. 01568/04, ECLI:NL:HR:2005:AR5714, LJN AR5714 (vervolg op Deventermoordzaak) In dit arrest en de daarbij behorende noot worden verschillende kanten van het toelaten van nieuwe bewijs na herziening besproken.

Annotaties en wetgeving | Annotatie
juni 2005
AA20050483

Maandbladartikel

De Haagsche Academie voor Internationaal Recht

W.A. Hamel

Gaarne voldoe ik aan het verzoek van de redactie van Ars Aequi een artikel te schrijven over de Haagsche Academie voor Internationaal Recht. Deze unieke instelling lijkt immers in het buitenland meer bekendheid te genieten dan in Nederland zelf. Een bijzondere aanleiding om de schijnwerper eens te richten op de Academie is de toekenning aan de Academie van de Félix Houphouët-Boigny Vredesprijs 1992. Een prijs die wordt toegekend aan een persoon of instelling die een belangrijke bijdrage heeft geleverd aan de wereldvrede.

Perspectief | Perspectiefartikel
juli 1993
AA19930553

Maandbladartikel

De handelspolitieke bevoegdheden van de Europese Commissie

K.J.M. Mortelmans

Hof van Justitie Europese Gemeenschappen (HvJ EG) van 23 maart 2004 (voltallige zitting), zaak C-233/02, ECLI:EU:C:2004:173 (Franse Republiek tegen de Commissie van de Europese Gemeenschappen, ondersteund door het Verenigd Koninkrijk) Richtsnoeren over samenwerking in regelgeving en transparantie, overeengekomen door de Europese Commissie met de Verenigde Staten van Amerika. Ontbreken van verbindende kracht. Initiatiefrecht van de Commissie.

Annotaties en wetgeving | Annotatie
juni 2004
AA20040448

Maandbladartikel

De herziening van het Franse verbintenissenrecht: les jeux sont faits

C. Calomme, J.M. Smits

Post thumbnail

1 oktober 2016 was een historische datum voor het Franse recht. Voor het eerst sinds de invoering van de Code Civil in 1804 vond een grondige herziening plaats van het in het wetboek neergelegde verbintenissenrecht. In deze bijdrage wordt ingegaan op de motieven voor en de inhoud van de herziening.

Verdieping | Verdiepend artikel
oktober 2016
AA20160726

Maandbladartikel

De historische ontwikkeling van de verhouding tussen internationaal en nationaal recht

J.W.A. Fleuren

Joseph Fleuren bespreekt in dit artikel voor het Bijzonder Nummer ‘Zoeken naar hiërarchie’ de historische ontwikkeling van de hiërarchie tussen internationaal en nationaal recht. Hij stelt dat het individu van oudsher altijd gebonden is geweest aan normen van zowel internationaal als nationaal recht. Vanaf de negentiende en twintigste eeuw werd door het opkomende dualisme steeds vaker aangenomen dat internationaal recht alleen gericht is aan staten en niet rechtstreeks de burgers van die staten kan binden. Na de Tweede Wereldoorlog trad er een kentering op in het denken over hiërarchie. Sindsdien blijkt het internationale recht burgers soms weer rechtstreeks te kunnen binden.

Bijzonder nummer | Zoeken naar hiërarchie | Overig
juli 2012
AA20120510

Maandbladartikel

De Hoge Raad als Europese civiele rechter

C. Mak

Post thumbnail

In rechtsvorming op het terrein van het Europees privaatrecht toont de Hoge Raad twee gezichten. Vanuit Europees-constitutioneelrechtelijk perspectief geeft hij voorrang aan het EU-recht. Vanuit privaatrechtelijk perspectief blijft het systeem van het Burgerlijk Wetboek het uitgangspunt. Deze bijdrage definieert het normatieve kader waarbinnen de Raad zijn positie bepaalt.

Rode draad | Rechtsvorming door de Hoge Raad
september 2015
AA20150716

Maandbladartikel

UCERF 7 - Actuele ontwikkelingen in het familierecht

De Hoge Raad en het familierecht

F. Langemeijer

In deze bijdrage wordt onderzocht wat wetenschappers en advocaten kunnen bijdragen om de verschillende wijzen van toetsing van de Hoge Raad en het Europse Hof met elkaar te verenigen.

UCERF

De humanitaire grenzen aan het volkenrechtelijk mandaat

K.M. Manusama

Post thumbnail De volkenrechtelijke grenzen aan het gebruik van geweld staan onder druk. Humanitaire overwegingen beginnen de overhand te krijgen boven de traditionele grenzen van het VN-Handvest. Terwijl de discussie over humanitaire interventie in de wereld verder gaat, wordt de Nederlandse besluitvorming geregeerd door het edict van Davids: geen interventie zonder volkenrechtelijk mandaat.

Opinie | Tweeluik
juni 2015
AA20150463

Maandbladartikel

De ICOVA-heffing op aardolieprodukten en het EEG-recht

K.J.M. Mortelmans

Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen (HvJ EG) 12 december 1990, ECLI:EU:C:1990:455, zaak C 302/88 (Hennen Olie BV tegen Stichting Interim Centraal Orgaan Voorraadvorming Aardolieprodukten en Staat der Nederlanden) In deze uitspraak van het HvJ EG komt naar aanleiding van prejudiciële vraag de werking van art. 34 EEG (maatregelen van gelijke werking als kwantitatieve uitvoerbeperking aan de orde) in een casus die draait om olie. In de noot wordt dieper ingegaan op de internationale regelingen, waaronder een Europese richtlijn, die hieraan ten grondslag liggen.

Annotaties en wetgeving | Annotatie
mei 1991
AA19910408

Maandbladartikel