Maandbladartikel

De zaak-Troelstra (1899)

Over een socialist, drie onschuldig veroordeelden, een hysterisch vrouwspersoon en beledigde graaf

G.J. Leenknegt

In deze bijdrage van de Rode Draad wordt ingegaan op de veroordeling van Troelstra, voorman van Sociaal-Democratische Arbeiderspartij, na zijn belediging van een adellijke officier van justitie.

Overig | Rode draad | Historische rechtszaken
september 2003
AA20030611

De Zaanse verhoormethode

Th.A. de Roos

Hoge Raad 13 mei 1997, nr. 105.054, ECLI:NL:HR:1997:ZD0705. Ook wel bekend als de Zaanse verhoormethode. Verdachte van gruwelijk levensdelict wordt door de politie verhoord met behulp van een 'communicatiedeskundige'. Daarbij wordt onder meer gebruik gemaakt van fotocollages, waarbij familiefoto's van de verdachte met een foto van het slachtoffer worden gecombineerd. Strijd met beginselen van behoorlijk strafproces, maar geen onmenselijke behandeling. Geen niet-ontvankelijk-verklaring van het Openbaar Ministerie.

Annotaties en wetgeving | Annotatie
november 1997
AA19970816

De zeer tijdelijke bescherming van derdelanders uit Oekraïne

De zeer verknochte overbruggingsuitkering

A.J.M. Nuytinck

Hoge Raad 15 februari 2008, nr. R07/054HR, ECLI:NL:HR:2008:BC0377, LJN: BC0377, RvdW 2008, 219 In deze uitspraak van de Hoge Raad komt de verknochtheidproblematiek aan de orde. De vraag is of een overbruggingsuitkering (soort VUT) zo zeer aan de man verknocht is dat deze bij verdeling van de huwelijksgemeenschap niet binnen deze gemeenschap valt. De maatstaf voor verknochtheid van een goed wordt door de Hoge Raad behandeld. In de noot wordt er vervolgens ook in gegaan op de verschillende gradaties van verknochtheid.

Annotaties en wetgeving | Annotatie
juni 2008
AA20080442

De zijnsgesteldheid van het recht

Over rechtsbegrip en de verantwoordelijkheid van de rechtsbeoefenaar

T.J. de Jong

Post thumbnail Filosofie staat zozeer niet voor een verzameling van abstracte ideeën, principes en waarden, maar geeft veeleer uitdrukking aan een basishouding om de wereld te begrijpen. In deze bijdrage wordt besproken wat de filosofische basishouding behelst en waarom deze belangrijk is voor de rechtswetenschap en -praktijk. Daarbij staat het gedachtegoed van met name Heidegger en Gadamer centraal.

Verdieping | Verdiepend artikel
juni 2016
AA20160425

De zin en onzin van maatschappelijk effectieve rechtspraak

R. de Bock

“Verwarring over de kerntaak van de rechter is niet wat we nodig hebben in deze verwarrende tijden” aldus Ruth de Bock in deze column.

Opinie | Column
april 2020
AA20200358

De zin en onzin van studentenevaluaties

S.J.F.J. Claessens

Post thumbnail Studentenevaluaties in hun huidige vorm zijn ongeschikt om de kwaliteit van onderwijs te meten. Kwaliteit van onderwijs komt voort uit een door studenten en docenten gedragen definitie van wat de kwaliteit van een opleiding zou moeten zijn. Co-constructie van het definiëren en onderhouden van die definitie, en constructieve feedback in een dialoog zijn daarbij onontbeerlijk.

Perspectief | Perspectiefartikel
februari 2026
AA20260152

De zorgen van een functionele dader

A.M. van Woensel

In deze bijdrage aan de rode draad 'Materieel strafrecht in beweging' wordt aandacht besteed aan het functioneel daderschap. Deze vrij nieuwe rechtsfiguur heeft ook raakvlakken met de leer rondom de zorgplichttheorie. Na een korte voorgeschiedenis van het functioneel daderschap komt de auteur met een betoog dat de zorgplichttheorie niet zo goed aansluit bij het functioneel daderschap en er wellicht een minder moderde theorie rondom de zorgplicht ten aanzien van functioneel daderschap dient te worden gehanteerd.

Overig | Rode draad | Materieel strafrecht in beweging
juni 1994
AA19940427

De zorgplicht van beleggingsadviseurs en de visie van de AFM

A. Ettema, J. Lemstra

Post thumbnail De AFM presenteerde in december 2009 de ‘Leidraad zorgvuldig adviseren bij vermogensopbouw. De klant centraal bij beleggingsondernemingen’. Advocaten Jurjen Lemstra en André Ettema voorzien in deze bijdrage de Leidraad op hoofdlijnen van commentaar. Zij onderzoeken de (juridische) status van de Leidraad en geven aan welke praktische en inhoudelijke knelpunten zij zien in het adviestraject dat door de AFM in de Leidraad uiteen wordt gezet.

mei 2010
AA20100320

De zucht naar vrijheid

F.S. Bakker, M. Samadi

Ontsnapping uit de gevangenis is niet strafbaar. De redenen van de wetgever daarvoor zijn niet geheel duidelijk. Mogelijk speelt het nemo tenetur-beginsel een rol, of voldoen de andere maatregelen die genomen kunnen worden ten aanzien van een ontsnapte gevangene. Bovendien zou de natuurlijke neiging van de mens om te ontsnappen kunnen betekenen dat strafbaarstelling simpelweg niet zinvol is, en past het niet strafbaar stellen in de ultimum remedium-idee van het strafrecht.

Opinie | Redactioneel
maart 2015
AA20150171

De zwakheden van het detentierecht

C. Kelk

De in de wet neergelegde detentiebeginselen en de traditionele uitgangspunten voor de situatie van de gedetineerden komen steeds meer onder druk te staan van de capaciteitstekorten en de voortschrijdende bezuinigingen. Ook het primaat van de veiligheid en de vergeldingsgedachte zijn merkbaar geworden in de detentiesituatie. Intussen hebben zich in de vorm van sterk versoberde regimes voor bijvoorbeeld de bolletjesslikkers bepaald misstanden voorgedaan. Voorts mogen nu twee gedetineerden in één cel worden opgesloten. Het nieuwe concept van een sterk op elektronische begeleiding gebaseerde, personeelsarme inrichting verkeert in de experimentele fase. Ons gevangeniswezen behoorde vroeger tot de meest geavanceerde detentiesystemen, maar die tijd lijkt enigszins voorbij. Het is zelfs de vraag of door ons nog wel steeds in voldoende mate wordt voldaan aan de terzake geldende internationale normen. Voorts kan men zich afvragen of de rechter bij de straftoemeting met deze situatie niet enige rekening zou moeten houden.

Bijzonder nummer | Krom~recht, over misstanden in het recht
juli 2005
AA20050588

De zwangerschapsuitkering voor zelfstandigen, terecht afgeschaft?

H. de Geus

Velen zijn ermee bekend dat de Wet Arbeidsongeschiktheidsverzekering Zelfstandigen (verder: WAZ) per 1 augustus 2004 werd afgeschaft.1 Veelal is echter minder bekend dat met de afschaffing van de WAZ eveneens een einde kwam aan de publiek aangeboden zwangerschapsuitkering voor zelfstandigen. Werknemers hebben nog wel recht op deze uitkering, dit terwijl zelfstandigen zich door het ontbreken van een uitgebreide wettelijke bescherming vaak al in een zwakke(re) positie bevinden. De overheid2 motiveerde de afschaffing van de zwangerschapsuitkering met argumenten als privatisering van de zwangerschapsuitkering is in lijn met privatisering van de WAZ, zelfstandigen kunnen dit risico nu zelf beoordelen en daar zelf desgewenst een voorziening voor treffen en overheidsbemoeienis is alleen dan gewenst als een bepaalde activiteit privaat niet goed verricht kan worden. Echter, zijn dergelijke argumenten wel afdoende gezien de Europese en internationale verplichtingen voor de overheid in deze? Daarnaast gaat het aanbod van de particuliere zwangerschapsuitkering gepaard met aanzienlijke beperkingen. Een volgende vraag is dan ook of het aanbieden van een zwangerschapsuitkering wel kan worden beschouwd als een activiteit die privaat goed verricht kan worden? Kortom: moet de zwangerschapsuitkering voor zelfstandigen niet wederom via de publieke weg worden aangeboden? Bovenstaande vragen wil ik met dit artikel beantwoorden, allereerst echter zal ik ingaan op de gevolgen van de afschaffing van de zwangerschapsuitkering voor zelfstandigen.

Verdieping | Studentartikel
mei 2007
AA20070412