Rechtspleging

Resultaat 157–168 van de 186 resultaten wordt getoond

Totstandkoming en uitleg van uitspraken van de Hoge Raad

F.B. Bakels

Hierna worden eerst enkele opmerkingen gemaakt over het door de civiele kamer van de Hoge Raad bestreken terrein, en haar samenstelling en werkwijze. Dan komt het hoofdthema van dit artikel aan de orde, de uitleg van rechterlijke uitspraken in het algemeen, en van de cassatierechter in het bijzonder, met enkele voorbeelden. Ten slotte wordt kort ingegaan op precisering en wijziging van rechtspraak, en op de motivering van uitspraken van de Raad.

Rode draad | Rechtsvorming door de Hoge Raad
november 2015
AA20150927

Maandbladartikel

Transparantie en rechterlijke autonomie

R.J. Verschoof

De Hoge Raad deed uitspraak op drie klachten van de procureur-generaal. De drie uitspraken bevestigen het adagium dat een rechter alleen door zijn vonnissen spreekt. Hoe zit het dan met de transparantie, waarvan gezegd wordt dat die moet toenemen in de rechtspraak? Een stap in de verkeerde richting?

Opinie | Opiniërend artikel
november 2013
AA20130821

Maandbladartikel

Trial by media: banger voor de pers dan voor de strafrechter

P.C. Schouten

In het Google-tijdperk is reputatieschade voor de justitiabele, maar óók voor de rechtspraak, het grootste gevaar van trial by media. De politiek zit stil en het OM lust er wel pap van. In een repressief politiek klimaat zal het zinnige en redelijke in mediagevoelige zaken van de rechterlijke macht moeten komen.

Opinie | Opiniërend artikel
september 2013
AA20130641

Maandbladartikel

Tuchtrecht voor de juridische beroepen: wee en wel

L.E. de Groot-van Leeuwen

Het tuchtrecht voor de juridische beroepen speelt een belangrijke rol in de samenleving. Dit artikel gaat in op enkele vaste kenmerken van dit tuchtrecht en (vooral) een aantal trends. Hierdoor kan de vraag worden beantwoord of recente veranderingen in het tuchtrecht positief of negatief zijn te beoordelen.

Bijzonder nummer | Tuchtrecht
juli 2016
AA20160528

Maandbladartikel

Tussen dogmatiek en pragmatisme

J.J.J. Sillen

Rechters maken dikwijls afspraken over de invulling van hun toekomende beslissingsruimte. Soms zijn die afspraken volgens de Hoge Raad bindend. In de literatuur wordt wel gesteld dat die binding strijdig is met de interne rechterlijke onafhankelijkheid. Anders dan in Nederland is die onafhankelijkheid in Duitsland een harde rechtsregel. Verhindert deze dat Duitse rechters gehouden zijn rechtersregelingen toe te passen?

Bijzonder nummer | Duits recht
juli 2014
AA20140569

Maandbladartikel

Tussen Montesquieu en Judge Dredd

G. Boogaard, J. Uzman

Denken over rechterlijke rechtsvorming gaat in beelden. Iedereen kent Montesquieus ‘bouche de la loi’ en de liefhebbers kennen Judge Dredd’s ‘I am the law’. Het eerste beeld klopt niet, zeggen de civilisten: de rechter doet ook aan rechtsvorming. En het tweede beeld moeten we niet willen, benadrukken de staatsrechtgeleerden: de rechtsstaat verbiedt het. Maar wat is rechtsvorming eigenlijk? Mag de Hoge Raad recht vormen? En waar liggen dan de grenzen?

Rode draad | Rechtsvorming door de Hoge Raad
januari 2015
AA20150061

Maandbladartikel

Uitdijende strafbaarheid van onzedelijk handelen

C. Kelk

In de afgelopen eeuw en daarna zijn steeds meer zedenmisdrijven in het Wetboek van Strafrecht opgenomen. Sommige formuleringen zijn intussen weer zó veranderd dat de rechter meer interpretatieruimte heeft gekregen. Het slachtofferbelang weegt vaak zwaar, in weerwil van het strikte legaliteitsbeginsel van artikel 1 lid 1 Sr.

Rode draad | Rechtsvorming door de Hoge Raad
juni 2015
AA20150520

Maandbladartikel

Uitgesproken klare taal bij de napperon-rechter

J.H. Janssen

Klare taal, klare taal, klare taal, galmt het door rechterlijk Nederland. Het idee dat de rechtspraak duidelijker, begrijpelijker en toegankelijker moet is niet meer te stoppen. En de – bijna honderdjarige – geeft het goede voorbeeld, aldus Jacco Janssen in deze amuse.

Opinie | Amuse
maart 2018
AA20180190

Maandbladartikel

Urgenda: tijd voor een constitutioneel hof?

G. Boogaard

De opwinding over het Urgenda-arrest is vooral van staatsrechtrechtelijke aard. In het civiele recht lijkt eerder sprake van een zekere onverstoorbaarheid. Rechterlijke onverstoorbaarheid is op zich goed voor de trias politica, maar bij te veel civiele onverstoorbaarheid in grote constitutionele kwesties, wordt het misschien toch tijd voor een constitutioneel hof.

Blauwe pagina's | Recht en politiek
oktober 2020
AA20200862

Maandbladartikel

Van ‘waar bemoeit die rechter zich mee?’ tot ‘res loquitur ipsa’. De Urgenda-zaak bij de Hoge Raad

K.J. de Graaf, A.T. Marseille

Hoge Raad 20 december 2019, nr. 19/00135, ECLI:NL:HR:2019:2006, NJ 2020/41, m.nt. J. Spier, AB 2020/24, m.nt. Ch.W. Backes & G.A. van der Veen, JB 2020/37, m.nt. D.G.J. Sanderink, M en R 2020/8, m.nt. T.J. Thurlings-Rassa (Urgenda) Als er in de afgelopen jaren één (Nederlands) geschil zou moeten worden aangewezen waarover de rechter uitspraak deed en waarover veel juristen in de wereld verbaasd waren, vanwege de mate waarin de rechterlijke macht meende te kunnen interveniëren in het politieke domein, dan betreft dat het geschil tussen de Nederlandse Staat en de stichting Urgenda. Kars de Graaf & Bert Marseille annoteren de uitspraak in het kader van het themanummer over de rechter in de trias politica.

Annotaties en wetgeving | Annotatie
oktober 2020
AA20200955

Maandbladartikel

Van een lijdelijke naar een leidende rechter

R.C. Hartendorp

Tegenwoordig is de civiele rechter alles behalve lijdelijk. De rechter handhaaft de procesorde, hij heeft een actieve rol bij het vaststellen van de feiten en hij gaat op zoek naar het recht. Maar daarnaast heeft de rechter tijdens de zitting steeds vaker een gesprek met partijen zelf en wordt ook aandacht gegeven aan procedurele rechtvaardigheid, conflictoplossing en actieve rechtsbescherming. In deze bijdrage wordt betoogd dat deze ontwikkelingen om een leidende in plaats van een lijdelijke rechter vragen.

Opinie | Opiniërend artikel
januari 2026
AA20260038

Maandbladartikel

Van Tariefcommissie naar Douanekamer (Digitaal boek)

F. Possen

Speciale bundel in de Prinsengrachtreeks door medewerkers van de Tariefcommissie over de overgang van Tariefcommissie naar Douanekamer.

9789069169576 - 24-01-2002

Digitale uitgaven

Resultaat 157–168 van de 186 resultaten wordt getoond