Metajuridica

Resultaat 133–144 van de 1213 resultaten wordt getoond

De dubbele nationaliteit van spookbesluit D16

H. Gieske

Dit artikel onderzoekt de tot dusver onbekende beweegredenen van het Londense kabinet dat op 22 mei 1943 een dubbele nationaliteit invoerde in geval iemand een vijandelijke nationaliteit verkreeg door naturalisatie of door huwelijk met een vijandelijke onderdaan. De Nederlandse nationaliteit ging door toedoen van het koninklijk besluit dan niet meer automatisch verloren. Bezien wordt hoe na de oorlog met de dubbele nationaliteit is omgegaan. Vooral wat de huwelijken van vrouwen betrof bleef Besluit D16 onbegrepen rondspoken.

Verdieping | Verdiepend artikel
oktober 2025
AA20250697

Maandbladartikel

De eerste hofjurist van Rome: Gaius Trebatius Testa

E. Koops

In een nieuwe reeks columns, ‘Romeinen’, schrijven Egbert Koops en Jelle Jansen beurtelings over het leven en werk van Romeinse juristen. In deze eerste aflevering is de eerste hofjurist van Rome aan de beurt: zwemliefhebber Gaius Trebatius Testa.

Perspectief | Column
september 2021
AA20210867

Maandbladartikel

De externe werking van een trustverhouding tegenover derden naar Engels en Nederlands recht

G.T.M.J. Raaijmakers

Met de dogmatische scheiding tussen bet verbintenissenrecht en het goederenrecht is de trust tot op de dag van vandaag steeds als aparte rechtsfiguur uit het Nederlandse recht geweerd. Pitlo zei over deze scheiding echter al: 'te gecompliceerd in het maatschappelijk leven, dan dat de kernvragen van het burgerlijk recht in een sobere, enkelvoudige zin tot oplossing zouden zijn te brengen. De sobere zin kan hoogstens het uitgangspunt vormen voor nadere overdenking." Dit blijkt duidelijk bij het denken over normen met betrekking tot de Nederlandse trust-achtige verhouding. In dit verband kan veel worden geleerd van het Engelse recht.

Bijzonder nummer | Rechtsvergelijking
mei 1994
AA19940331

Maandbladartikel

De filosofie van mensenrechten (Digitaal boek)

P.B. Cliteur

EWen nieuwe benadering van het onderwerp. Er worden traditionele vragen behandeld als die naar de universaliteit van mensenrechten, maar ook relatief nieuwe.

9789069163437 - 15-12-1999

Digitale uitgaven

De Franse Conseil d’Etat en het ongeschreven volkenrecht

C.A.J.M. Kortmann

Conseil d’Etat 6 juni 1997 (Aquarone), l’Actualité juridique-Droit administratif 1997, p. 630, nr. 148683 In deze noot bij een uitspraak van het Franse Conseil d’Etat (Aquarone) komen de volgende onderwerpen aan bod: het Franse stelsel van rechtsbescherming tegen de overheid en de verhouding tussen (ongeschreven) volkenrecht en nationaal recht. Zie de volledige uitspraak: https://www.legifrance.gouv.fr/affichJuriAdmin.do?idTexte=CETATEXT000007976939

Annotaties en wetgeving | Annotatie
januari 1998
AA19980044

Maandbladartikel

De gespleten opdracht van het recht

Autonomie en verbondenheid in het privaat-, straf- en staats- en bestuursrecht

L. van den Berge

De nabijheid van anderen is voor volwaardig menszijn onontbeerlijk, maar kan ons ook tot stikkens toe benauwen. Het moderne recht tracht ons lucht te geven door scheidingen aan te brengen tussen individuen onderling. Maar tegelijk zal het moeten erkennen dat de mens een gemeenschapswezen is dat in afzondering van anderen niet volwaardig kan existeren. Hoe kan het recht aan die gespleten opdracht het best voldoen? Dit artikel bespreekt aan de hand van de bijdragen aan dit Bijzonder Nummer hoe de spanning tussen idealen van autonome vrijheid en gebondenheid het gehele recht in haar greep houdt.

Bijzonder nummer | Autonomie
juli 2017
AA20170654

Maandbladartikel

De historische ontwikkeling van de verhouding tussen internationaal en nationaal recht

J.W.A. Fleuren

Joseph Fleuren bespreekt in dit artikel voor het Bijzonder Nummer ‘Zoeken naar hiërarchie’ de historische ontwikkeling van de hiërarchie tussen internationaal en nationaal recht. Hij stelt dat het individu van oudsher altijd gebonden is geweest aan normen van zowel internationaal als nationaal recht. Vanaf de negentiende en twintigste eeuw werd door het opkomende dualisme steeds vaker aangenomen dat internationaal recht alleen gericht is aan staten en niet rechtstreeks de burgers van die staten kan binden. Na de Tweede Wereldoorlog trad er een kentering op in het denken over hiërarchie. Sindsdien blijkt het internationale recht burgers soms weer rechtstreeks te kunnen binden.

Bijzonder nummer | Zoeken naar hiërarchie | Overig
juli 2012
AA20120510

Maandbladartikel

De historische ontwikkeling van het leerstuk van nadeelcompensatie

E.L. de Jongh

In deze bijdrage bespreekt Lieske de Jongh de historische ontwikkeling van het leerstuk nadeelcompensatie in de negentiende eeuw aan de hand van een paar wettelijke regelingen uit die periode. Hierbij gaat zij vooral in op de reden (grond) waarom in die gevallen nadeelcompensatie werd toegekend. Is dit dezelfde grond als de grond die voor de Awb-regeling gaat gelden, of werd het recht op nadeelcompensatie in de negentiende eeuw ergens anders op gefundeerd? In deze bijdrage definieert zij nadeelcompensatie als de vergoeding die de overheid verschaft als zij schade veroorzaakt door rechtmatig te handelen.

Overig | Rode draad | Historische wortels van het recht
mei 2013
AA20130393

Maandbladartikel

De historische oorsprong van artikel 5:2 BW

J.A. Ankum

Een uiteenzetting van de tot stand koming van art 5:2 BW, te beginnen bij de Romeinse tijd en eindigend bij de huidige tijd.

Overig | Rode draad | Digesten
november 2006
AA20060784

Maandbladartikel

De Historische School in het privaatrecht

Misschien wisten zij alles

F. Brandsma

In dit artikel, deel 9 behorende bij de Rode draad 'Canon van het recht' wordt het verschil tussen natuurrechtelijke juristen en juristen van de Historische School, aangevoerd door de Duitser Von Savigny behandeld en de invloed daarvan op de codificatie van het burgerlijk recht in Duitsland.

Overig | Rode draad | Canon van het Recht
juni 2009
AA20090417

Maandbladartikel

De Hoge Raad der Nederlanden: een zetel met bijzetstoeltjes?

P.H.M. Broere

Eerder dit jaar deed emeritus hoogleraar migratierecht Hans Ulrich Jessurun d’Oliveira aangifte tegen de voltallige Hoge Raad. De aangifte zag op de deelname van reservisten aan de beraadslaging bij de Hoge Raad, wat een stelselmatige schending van het geheim van de raadkamer en schending van het ambtsgeheim zou vormen. Volgens de Hoge Raad is deze wijze van raadkameren noodzakelijk, nu het de consistentie en rechtseenheid bewaakt. Bij deze praktijk kunnen vraagtekens geplaatst worden.

Opinie | Redactioneel
september 2017
AA20170667

Maandbladartikel

De Hoge Raad en zijn oorlogsmisdadiger

P. Nicolaï

In dit artikel wordt het arrest ‘Johnson oorlogsmisdadiger’ in een ruimer kader geplaatst alvorens over wordt gegaan tot een meer juridisch-technische analyse. ‘We hebben geconstateerd dat de maatschappelijke consequentie van die uitspraak is: consolidering van een stuk werkelijkheidsverdringing. Voorts dat dit slechts één symptoom is van een algemeen reactiepatroon ten aanzien van de politieke actie: aliënatie van een deelgebied der maatschappelijke werkelijkheid, welke voortkomt uit een te sterke normgerichtheid der rechtspleging, terwijl die rechtspleging als maatschappelijke instelling juist alle facetten der sociale realiteit, normatieve èn andere aspecten, bestaande structuur èn dialectiek der maatschappelijke evolutie, dient te integreren in een doelgerichte social control, een actieve criminele politiek, indien zij althans haar eigen bestaansmogelijkheden niet wil ondergraven.

juni 1969
AA19690233

Maandbladartikel

Resultaat 133–144 van de 1213 resultaten wordt getoond