Maandbladartikel

Mag het bestuur ook wat de rechter mag?

Over de verhouding tussen bestuur en rechter (naar aanleiding van de toeslagenaffaire)

W.L. Borst

Bureaucratie is een beladen term. Was bureaucratie niet de oorzaak van de kinderopvangtoeslagenaffaire? En hebben ook de rechters zich niet te veel gedragen als kille bureaucraten? Wat onderscheidt eigenlijk rechtspraak van bureaucratie? Wat bureaucratie is, heeft Max Weber ons geleerd. Wat rechtspraak is, kunnen we leren van Paul Scholten. De confrontatie van hun visies levert verrassende inzichten op.

Verdieping | Verdiepend artikel
mei 2022
AA20220384

Mag het een hokje meer zijn?

Ontwikkelingen rond sekseregistratie

M. van den Brink

Post thumbnail

Overheden registreren het geslacht van hun ingezetenen binair: ‘M’ of ‘F’. Maar de praktijk is grilliger. Mensen laten zich niet zo gemakkelijk in hokjes stoppen. De kritiek op het binaire model neemt toe en de ontwikkelingen volgen elkaar op dit moment snel op. Oplossingen worden in verschillende richtingen gezocht: meer hokjes of geen hokjes meer? Dit artikel beschrijft deze ontwikkelingen, onderzoekt de mogelijkheden en concludeert dat het wenselijk en verstandig is om – voorzichtig – toe te werken naar het afschaffen van registratie.

Rode draad | Recht en seksualiteit
oktober 2016
AA20160774

Mag het een overweginkje meer zijn?

De rechtsvormende taak van de Hoge Raad en de motivering van zijn arresten en conclusies: een verslag van het symposium

, M.T. Beumers, P.H.M. Broere, C.C. de Kluiver

Post thumbnail Op 25 mei 2016 organiseerden de Hoge Raad en Ars Aequi een symposium naar aanleiding van het verschijnen van de bundel 'Rechtsvorming door de Hoge Raad'. Deze bijdrage is een verslag van dat symposium.

Perspectief | Congresverslag
september 2016
AA20160678

Mag ik je een tip geven…?

Over bescherming van tipgevers en beïnvloeding van getuigen

A.A. Feenstra, R.J. de Jong

Post thumbnail

De president van het Hof Arnhem-Leeuwarden heeft strafaangifte gedaan tegen het ministerie van Financiën wegens het geven van instructies aan getuigen om een beroep te doen op hun verschoningsrecht in een fiscale procedure. In dit artikel wordt deze procedure uiteengezet en besproken of het hierin ingestelde cassatieberoep kans van slagen heeft. Ten slotte zal de strafaangifte worden geanalyseerd in het licht van de bestaande jurisprudentie.

Verdieping | Verdiepend artikel
oktober 2015
AA20150767

Mag ik je telefoonnummer?

N. van der Beek, K. Kliphuis

Een korte uiteenzetting van het verschoningsrecht en kritiek op de uitleg van de wet waarbij het telefoonnummer van een cliënt niet onder het verschoningsrecht zou vallen.

Opinie | Redactioneel
februari 2004
AA20040089

Magill-arrest

H. Cohen Jehoram

Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen (HvJ EG) 6 april 1995, gevoegde zaken C-241/91 P en C-242/91 P, ECLI:EU:C:1995:98 (Radio Telefis Eireann (RTE) en Independent Television Publications Ltd (ITP) tegen Commissie van de Europese Gemeenschappen). Ook bekend als Magill. In dit arrest van het HvJ EG staat onder meer de hogere voorziening dat na een uitspraak van het GEA kan worden gedaan centraal. Verder wordt er ingegaan op het auteursrecht in die zin dat er wordt nagegaan in welke gevallen het mogelijk is om misbruik te maken van het auteursrecht.

Annotaties en wetgeving | Annotatie
oktober 1995
AA19950811

Maizena-arrest

H.G. Schermers

HvJ EG 29 oktober 1980, zaak 139/79, ECLI:EU:C:1980:250 (Maizena GmbH t. de Raad van de Europese Gemeenschappen) Raadpleging van het Europese Parlement ex art. 43 EEG-Verdrag. In voldoende mate gelegenheid gebo­den advies uit te brengen?

Annotaties en wetgeving | Annotatie
mei 1981
AA19810251

Malle taalkundige interpretaties en The Great Sandwich Debate

H.T.M. Kloosterhuis

Neil Gorsuch, door Donald Trump voorgedragen voor het Supreme Court, wordt gezien als een textual originalist. Volgens menigeen voorspelt dat weinig goeds.

Opinie | Column
maart 2017
AA20170202

Man bijt hond? Nieuwe maatregelen in de aanpak van dierenmishandeling en dierverwaarlozing

T.G.J. van Arnhem

De Wet aanpak dierenmishandeling en dierverwaarlozing is op 1 januari 2024 in werking getreden. De wet beoogt sneller en doeltreffender optreden mogelijk te maken na ernstige schendingen van de gezondheid of het welzijn van dieren. In deze bijdrage wordt eerst ingegaan op de aanleiding voor de nieuwe wet, vervolgens op het zelfstandige dierenhoudverbod en andere strafrechtelijke wijzigingen en tot slot op de belangrijkste bestuursrechtelijke onderdelen van de wet.

Annotaties en wetgeving | Wetgeving
maart 2024
AA20240250

Mandata principis

J.H.A. Lokin

Post thumbnail

De mandata principis waren praktische en morele richtlijnen die met name de provinciale gouverneurs meekregen wanneer zij hun ambt in het grote rijk aanvaardden. Ook bevatten zij regels van etiquette; hoe hoort het eigenlijk. Waren zij rechtsbronnen in formele zin of slechts reglementen? In het rijtje van keizerlijke verordeningen – edicta, decreta en epistulae – kwamen zij niet voor. Werden zij ad hoc gegeven of in een boekwerkje? Intrigerende vragen waarop het antwoord onduidelijk blijft. Wél weten we dat keizer Justinianus de mandata in Novelle 17 in ere herstelde. Hem was het voornamelijk te doen om de corruptie van de ambtenaren tegen te gaan.

Overig | Rode draad | Historische wortels van het recht
december 2013
AA20130957

Mariënburcht

M.S. Groenhuijsen

Hoge Raad 16 oktober 1990, nr. 86988, ECLI:NL:HR:1990:AD1248, NJ 1991, 442 m.nt. G.J.M. Corstens (Mariënburcht) In dit arrest en de daarbij behorende noot wordt ingegaan op de problematiek die speelt bij het deelnemen aan een criminele organisatie, destijds een 'rechtspersoon met een crimineel oogmerk'. Deze strafzaak speelde zich af in het krakersmilieu en hing samen met de grootschalige ontruiming van een kraakpand in Nijmegen waarbij er door de bewoners van het pand en sympathisanten veel verzet werd geboden. De vraag is nu in hoeverre dat deelnemers deel uitmaken van een vereniging die ten doel had strafbare feiten te plegen. De Hoge Raad komt de conclusie dat het hof een juiste uitspraak heeft gewezen ten aanzien van art. 140 Sr (oud) waarbij op de verschillende bestanddelen wordt ingegaan. In de noot wordt dieper ingegaan op de geschiedenis van art. 140 Sr (oud), de bestanddelen van dit artikel en tenslotte wordt ingegaan op de verhouding tussen art. 140 Sr (oud) en het legaliteitsbeginsel.

Annotaties en wetgeving | Annotatie
mei 1991
AA19910416

Maritieme piraterij – een misdrijf met gebreken en uitdagingen

G.K. Sluiter

Het misdrijf maritieme piraterij – zeeroof – stond tien tot vijftien jaar geleden volop in de belangstelling vanwege vele kapingen door Somalische piraten. Deze bijdrage gaat over de lessen die uit die periode geleerd kunnen worden voor de strafrechtelijke aanpak van piraterij in eventuele toekomstige gevallen. De slotsom is dat zowel het internationale als het nationale strafrechtelijke kader van piraterij verbeterd kunnen worden.

Bijzonder nummer | Recht door zee
juli 2025
AA20250518