Staatsrecht / constitutioneel recht

Meedoen is belangrijker dan winnen

Hoe een inclusieve conceptie van ‘democratie’ kan worden ingezet ter versterking van de weerbare democratie

Y. Tamis

Post thumbnail In dit artikel worden verschillende democratieconcepties onderzocht, waaronder Rijpkema’s conceptie van democratie als zelfcorrectie en Hendersons op agonisme gestoelde benadering van democratie.De auteur komt uiteindelijk tot een conceptie van democratie als inclusieve, zichzelf corrigerende staatsvorm.

Overig | Ars Aequi-prijswinnaar | Verdieping | Studentartikel
mei 2020
AA20200441

Maandbladartikel

Meekiezen is meetellen

B. Willemsen

In ons land wonen enkele honderdduizenden mensen die de Nederlandse nationaliteit niet bezitten. Dat betekent onder meer dat ze niet deel kunnen nemen aan het bestuur van het land, omdat ze geen kiesrecht hebben. Dit artikel handelt over dit ontbrekende recht. Begonnen wordt met een beschrijving van de bestaande situatie; daarbij komen ook de bestaande regelingen voor het niveau onder de gemeenteraad aan de orde. Vervolgens wordt de aanhangige Grondwetswijziging, die het kiesrecht voor niet-Nederlandse ingezetenen mogelijk gaat maken, besproken. De zaak, die daarna aan de orde komt, is het gebruik van het kiesrecht door Nederlanders op een wijze waardoor het in het nadeel van (groepen) buitenlanders werkt. In de conclusie worden tenslotte enkele voorstellen voor een toekomstig beleid geformuleerd.

oktober 1981
AA19810580

Maandbladartikel

Minder registers, meer gegevens

Over gegevensverwerking betreffende zware criminaliteit

H.H. Kielman, W.I. Koelewijn

In dit artikel wordt de na aanleiding van de terroristische dreiging opgestelde wetsvoorstellen inzake Wet politiegegevens vergeleken met de huidige wetgeving hieromtrent.

Verdieping | Verdiepend artikel
juni 2005
AA20050451

Maandbladartikel

Minister van Staat

Met status én met mist omgeven

E.J. Govaers

Op 17 april 2024 verdedigde Evert-Jan Govaers als buitenpromovendus aan de Universiteit Leiden zijn proefschrift Ministers van Staat. Onbekend en bemind; van podium naar de coulissen? De aanleiding voor zijn onderzoek was de benoeming in 2018 van enkele Ministers van Staat en de in verband hiermee gerezen nieuwsgierigheid naar dit bijzondere ministerschap. In deze bijdrage licht hij enkele van de onderwerpen uit zijn onderzoek specifiek uit. In het dagelijks leven is Govaers werkzaam als senior rechter in de rechtbank Zeeland-West-Brabant.

Literatuur | Proefschriftbijdrage
februari 2025
AA20250161

Maandbladartikel

Minister-president van Hollands maaiveld tot Brusselse apenrots

J.C.F.J. van Merriënboer

Post thumbnail Deze bijdrage handelt over de staatsrechtelijke positie van de minister-president vanuit politiek-historisch perspectief. De nadruk ligt op de groei die het premierschap de afgelopen 75 jaar doormaakte: van weinig op de voorgrond tredende voorzitters van de ministerraad, zoals Willem Drees (1948-1958), tot prominente bekleders van het hoogste politieke ambt zoals Ruud Lubbers (1982-1994) en Mark Rutte (vanaf 2010).

Blauwe pagina's | Recht en politiek
september 2020
AA20200742

Maandbladartikel

Ministeriële verantwoordelijkheid (Digitaal boek)

P.P.T. Bovend'Eert

Post thumbnail De inhoud en de omvang van de ministeriële verantwoordelijkheid zijn dikwijls voorwerp van onduidelijkheden, controverses en misverstanden. Voor welk handelen en nalaten is de minister verantwoording schuldig is jegens het parlement?

9789069164649 - 11-12-2002

Digitale uitgaven

Mogen wij u even aanspreken? (Digitaal boek)

Acht aspecten van aansprakelijkheid

C.J.H. Jansen, J.J.J. Sillen

Post thumbnail Onderzoek naar enkele aspecten van aansprakelijkheid vanuit het overheidsaansprakelijkheidsrecht, ondernemingsrecht, financieel recht en vanuit een grondrechtelijk perspectief.

9789069166735 - 28-05-2015

Digitale uitgaven

Mogen ze nu meer of minder zeggen?

Over de wankele positie van volksvertegenwoordigers met betrekking tot de vrijheid van meningsuiting

J. Stam

De afgelopen jaren lijkt de onduidelijkheid over de reikwijdte van de vrijheid van meningsuiting van volksvertegenwoordigers te zijn toegenomen. Volgens de auteur is dat een onwenselijke trend, die niet alleen het open en vrije politieke debat kan schaden, maar ook een deuk in het vertrouwen in de rechterlijke macht kan slaan.

Blauwe pagina's | Recht en politiek
juni 2020
AA20200524

Maandbladartikel

Montesquieu en de rechter

Een commentaar

H.G.F.M. de Kok

Boogaard en Uzman geven in hun bijdrage van januari 2015 een uiteenzetting van de rechtsvormende taak van de rechter en van de sterke ontwikkeling die deze taak de laatste jaren heeft ondergaan. Ter aanduiding van het contrast met deze rechtsvormende taak openen zij hun bijdrage met een schets van de beperkte taak die volgens hen door Montesquieu aan de rechter werd gelaten, namelijk het strikt volgen van de wet: ‘le juge est la bouche de la loi’. Deze aan Montesquieu toegedichte mechanische taakopvatting is vaak verkondigd en door veel elkaar opvolgende generaties nageschreven. Zo ook door Boogaard en Uzman. Zij is echter ten onrechte aan Montesquieu toegedicht. Daar zijn ook te weinig bewijzen voor, terwijl er wel aanwijzingen zijn voor een ruimere taakopvatting.

Opinie | Reactie/nawoord
april 2015
AA20150294

Maandbladartikel

Moordkuilen: het verschil tussen hangplek en webstek

M. van der Linden

In dit artikel wordt ingegaan op de vrijheid van meningsuiting of uitingsvrijheid. Allereerst wordt er ingegaan op het wezen en de reikwijdte van de uitingsvrijheid. Daarna over de bijzondere kant van internet hierbij. In de vierde paragraaf wordt er stilgestaan bij de uitingsdelicten en inbreuken op eer en goede naam vanuit privaatrechtelijk perspectief. Tenslotte wordt de van toepassing zijnde jurisprudentie behandeld.

Bijzonder nummer | Internet & recht | Verdieping | Studentartikel
juli 2008
AA20080541

Maandbladartikel

Multicultiraliteit in Frankrijk: dwalen over maagdelijkheid

E.H. Hondius

In deze column van Hondius komt door een Frans voorbeeld aan de orde hoe grondrechten, zoals de vrijheid van godsdienst, kunnen botsen met het burgerlijk recht. Hondius komt tot de conclusie dat dit in Nederland gevaarlijk is nu in Nederland wetten niet aan de Grondwet getoetst kunnen worden.

Opinie | Column
oktober 2008
AA20080703

Maandbladartikel

Naar een nieuwe Grondwet? + Een beetje wel, maar verder niet

C.A.J.M. Kortmann, H.R.B.M. Kummeling

In deze brief uit de schrijver zijn bezorgdheden over een aantal ontwikkelingen met betrekking tot de grondrechten van de europese burger. Zowel op het terrein van de informatietechnologie, als dat van het Europees recht ziet hij bedrijgingen en vraagt hij zich af of de grondrechten hun waarde zullen behouden. In het tweede artikel voorziet Prof. mr. C.A.J.M. Kortmann de ingezonden brief van een repliek.

Rode draad | Milleniumrubriek
april 1999
AA19990233

Maandbladartikel