Mensenrechten

Recht voor kinderen

M. de Langen

In deze bijdrage zal een beeld geschetst worden van de ontwikkeling in het denken over de positie van kinderen in het recht gedurende de laatste eeuw. Onder andere komen de kinderwetten van rond 1900 aan de orde, het belang van het kind en de betekenis van mensenrechten voor kinderen. Van belang zijnde jurisprudentie en wetsvoorstellen worden ook besproken.

Overig | Rode draad | De positie van onbekwamen in het recht
maart 1991
AA19910213

Rechten van de mens

W.J.M. van Genugten

Post thumbnail

De normen op het terrein van de rechten van de mens krijgen via (semi-)rechterlijk en politiek toezicht een steeds scherpere, vaak universele inhoud. De praktijk is echter weerbarstig en vraagt naast een debat over de universaliteit van de normen om steeds meer aandacht voor processen van universalisering, ter ontrafeling van alle obstakels die aan realisering van de rechten van de mens in de weg staan. En Nederland/westerse wereld: vergeet vooral de balk in het eigen oog niet.

Opinie | Amuse
januari 2015
AA20150006

Rechten van de mens in het klassieke Islamitische staatsrecht

R. Hijma

De vraag naar de universele gelding van mensenrechten duikt regelmatig op. In de islamitische wereld is in de afgelopen vijftien jaar een aantal islamitische mensenrechtenverklaringen tot stand gekomen. Aan deze verklaringen ligt vaak de opvatting ten grondslag dat de Islam reeds vanaf zijn ontstaan mensenrechten gekend heeft.In het onderstaande wordt, na een korte uiteenzetting over achtergrond, inhoud en betekenis van deze moderne verklaringen, genoemde opvatting nader onderzocht. Nu bij mensenrechten de opvattingen over de staat, en over de verhouding staat versus onderdanen in het bijzonder, van cruciaal belang zijn, is het zaak daarvan kennis te nemen. In hoeverre kende het klassieke islamitische staats¬recht mensenrechten, dan wel bood de theorie ruimte voor de erkenning van dergelijke rechten? Of getuigt de opvatting dat de Islam reeds vanaf haar ontstaan mensenrechten gekend heeft van een knap staaltje achteraf-interpreteren? Deze vragen worden beantwoord door middel van de bespreking van een drietal klassieke islamitische boekwerken over het staatsrecht. (Al-Mawardï, Ibn Dja-maca en Ibn Taimiyya)

Verdieping | Verdiepend artikel
juli 1989
AA19890659

Rechter bij het EHRM

Een interview met Jolien Schukking

S.W.M. Eggen, L.D. Grutters, B.C.J. van Kemenade

Post thumbnail Elk land dat lid is van de Raad van Europa levert een rechter aan het Europees Hof voor de Rechten van de Mens. Voor Nederland is dit van 2017 tot 2026 Jolien Schukking. In dit interview spreekt de redactie van Ars Aequi met Schukking over haar tijd bij het hof en over algemene thema’s met betrekking tot het hof.

Perspectief | Interview
oktober 2025
AA20250724

Rechters ontslaan bij 70 jaar: leeftijdsdiscriminatie of verstandig beleid?

M. Heemskerk

Post thumbnail

Waarom verplicht met pensioen als je nog wilt doorwerken? Senior-rechter Willem Korthals Altes van de rechtbank Amsterdam dreigde eind vorig jaar de Staat met een dagvaarding tegen zijn gedwongen pensioenontslag bij 70 jaar. Zijn protest leidde tot krantenkoppen, TV- en radio-optredens en Kamervragen. In dit artikel bespreekt Mark Heemskerk de volgende twee vragen: 1) is pensioenontslag bij 70 jaar voor rechters leeftijdsdiscriminatie, en 2) is dat pensioenontslag bij 70 jaar wenselijk?

Opinie | Opiniërend artikel
april 2018
AA20180305

Rechtsbeginselen en mensenrechten

D.F. Scheltens

In dit artikel wordt ingegaan op de verhouding tussen rechtsbeginselen en mensenrechten. Om deze verhouding te kunnen beschrijven, wordt eerst bekeken waar rechtsbeginselen respectievelijk mensenrechten staan in het systeem van het recht en wordt als het ware het hiërarchische systeem ontrafeld.

Bijzonder nummer | Rechtsbeginselen
oktober 1991
AA19910797

Rechtsbescherming en de overheid: hoog tijd voor een nieuwe koers!

E.E. Nauta, T.A. van Polanen

De minister voor Rechtsbescherming is voornemens de rechtsbijstand ingrijpend te wijzigen. Het gevolg is dat deze publieke voorziening (nog) verder wordt uitgekleed. Dit voornemen van de minister past in een bredere beleidstendens. De overheid heeft de laatste tijd namelijk meer maatregelen genomen waardoor de toegang tot het recht wordt bemoeilijkt. De auteurs pleiten voor een koerswijziging. De toegang tot het recht moet weer een speerpunt worden van het overheidsbeleid.

Opinie | Redactioneel
september 2019
AA20190627

Rechtsmacht hangt ook uit de loop van een geweer

M. den Heijer

Post thumbnail

Niet langer kan volgehouden worden dat ten tijde van oorlog uitsluitend de bijzondere regels gelden van het oorlogsrecht. Mensenrechten verliezen in een gewapend conflict hun werking niet, zo blijkt uit recente rechtspraak van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens. Wat betekent dat voor de normering van het optreden van ‘onze jongens’ (en meisjes) in bijvoorbeeld Mali, Irak en de wateren rond Somalië?

Verdieping | Verdiepend artikel
mei 2015
AA20150357

Rechtsmiddelen in en om Straatsburg

R.A. Lawson

Het EVRM beïnvloedt op tal van manieren de nationale stelsels van rechtsmiddelen. Daarnaast doet zich de vraag voor in hoeverre een beroep op het EHRM als rechtsmiddel kan worden gezien; uitspraken van het EHRM lijken meer recht dan middelen op te leveren. En welke rechtsmiddelen staan de klager ten dienste - in Straatsburg en in eigen land - als het EHRM uitspraak in zijn zaak heeft gedaan? Aan de hand van een concreet geval wordt ingegaan op recente ontwikkelingen met betrekking tot rechtsmiddlen in en om Straatsburg

Overig | Rode draad | Rechstmiddelen
november 2001
AA20010875

Rechtspersonen en mensenrechten, bien étonnés de se trouver ensemble? De invloed van het EVRM op het ondernemingsrecht

A.J.P. Schild

Post thumbnail Alexander Schild promoveerde op 6 november 2012 aan de Universiteit Leiden, met het proefschrift De invloed van het EVRM op het ondernemingsrecht. In deze bijdrage vertelt hij waar zijn stellingen in de kern op neerkomen.

Literatuur | Proefschriftbijdrage
juni 2013
AA20130510

Rechtspraak Vreemdelingenrecht 1950-2025

Landmark Cases on Asylum and Immigration Law

E.R. Brouwer, S.G. Kok, K.M. Zwaan

Post thumbnail De belangrijkste Engels- en Nederlandstalige uitspraken op het gebied van het vreemdelingenrecht van 1950 tot en met 2025 speciaal geselecteerd en geannoteerd voor gebruik in het onderwijs en de rechtspraktijk. Important decisions between 1950 and 2025 in the area of asylum and immigration law have been compiled, with annotations from experts at Dutch universities to serve as a tool for education at universities and colleges, as well as professional education for judges, legal practitioners, and government staff.

9789493333482 - 04-08-2025

Redelijke termijn in strafzaken

A.H.J. Swart

Europese Hof voor de rechten van de mens (EHRM/ECHR) 25 november 1992, Application no. 12728/87, ECLI:CE:ECHR:1992:1125JUD001272887, NJ 1993, 24 m. nt. EAA (Abdoella v. The Netherlands) In deze uitspraak van het EHRM is de redelijke termijn als uitvloeisel van de fair trial-regel aan de orde. Het EHRM oordeelt dat de in het arrest geschetste periode niet buitenproportioneel is. Wel oordeelt het EHRM dat de toezending van de stukken bij de ingestelde cassaties te lang is. In de noot wordt dieper ingegaan op de redelijke termijn in strafzaken.

Annotaties en wetgeving | Annotatie
april 1993
AA19930309