Vind een bijzonder nummer

Kies het jaar of thema van het bijzonder nummer en ga naar de aflevering.

Deeplink naar deze pagina:
https://arsaequi.nl/bijzondernummer/1998

Bijzonder nummer 1998 – Anglo-Amerikaans recht

Alternatieve Geschillenbeslechting

P. Sanders

Bij de discussie hier te lande over de rol welke ADR kan spelen in de oplossing van geschillen is rechtsvergelijking van bijzonder belang. Vooral de Verenigde Staten waar het begon. Een ruimere blik is voor dit onderwerp wenselijk.

Bijzonder nummer | Anglo-Amerikaans recht
Mei 1998
AA19980465

Amerikaans staatsrecht: een persoonlijke inspiratie

A.W. Heringa

Het Amerikaanse staatsrecht is zeer inspirerend voor staatsrechtelijk denken, onder andere door de rol van het Hooggerechtshof. Die instantiue geeft diepgang aan het constitutionele dabat over verdeling van bevoegdheden, de reikwijdte van bevoegdheden en de werking van grondrechten. Verder is van belang dat de politieke organen (President, de beide kamers van het Congres) voor de uitoefening van hun bevoegdheden met bijbehorende middelen zijn uitgerust. De organisatie van het Congres is werkelijk indrukwekkend te noemen. Een en ander kan de conclusie dragen dat het Presidentiële Amerikaanse model, anders dan geval is in vele parlementaire democratieën, tot een zeer sterk parlement heeft geleid. Tenslotte is bestudering van het Amerikaanse staatsrecht inspirerend door de toegankelijke en op debat gericht wijze waarop daarover wordt geschreven.

Bijzonder nummer | Anglo-Amerikaans recht
Mei 1998
AA19980511

De betekenis van het Anglo-Amerikaanse zekerhedenrecht, in het bijzonder de floating charge en Article 9 Uniform Commercial Code: over bepaaldheid en publiciteit

T.H.D. Struycken

De floating charge van Engelse origine en het Amerikaanse regime van Article 9 Uniform Commercial Code geven te denken over twee aspecten van het Nederlandse zekerhedenrecht: bepaalbaarheid en publiciteit. Over de mate waarin de zekerheidsobjecten dienen te worden bepaald bij de vestiging van zekerheidsrechten in het Nederlandse recht, blijkt weinig met zekerheid te kunnen worden gezegd; het bekende Sio-arrest is een te zwakke basis voor de ‘heersende mening’ omtrent verpanding van roerende zaken. Verder steekt het stil pandrecht schril af bij het publiciteitsregime van het Anglo-Amerikaanse zekerhedenrecht. Er is reden te denken dat het publiciteitsloze pandrecht in strijd is met Europees mededingingsrecht. Bovendien sluit de juridische dogmatiek van het zekerhedenrecht slecht aan bij de realiteit van de kredietwereld.

Bijzonder nummer | Anglo-Amerikaans recht
Mei 1998
AA19980417

De invloed van de rechtswetenschap op de ontwikkeling van het Anglo-Amerikaanse recht

J.M. van Dunné

In een common law-stelsel neemt de rechtspraak een centrale plaats in bij de ontwikkeling van het recht, met de rechter als krachtfiguur die de dienst uitmaakt. Vrij algemeen wordt aangenomen dat in het Engelse recht opvattingen van schrijvers weinig gewicht in de schaal leggen en in de rechtszaal zelfs niet aangehaald mogen worden: de non-citation rule. In de afgelopen decennia is die regel echter in onbruik geraakt en is de wisselwerking tussen rechtspraak en rechtswetenschap tot bloei gekomen. Op dit punt valt veel van het Engelse recht te leren.

Bijzonder nummer | Anglo-Amerikaans recht
Mei 1998
AA19980387

De relativiteit van de ongeschreven norm naar Nederlands en Engels recht

R.J.Q. Klomp

Het relativiteitsvereiste levert in de praktijk van het delictuele aansprakelijkheidsrecht zelden problemen op. Toch is het, vooral in het onderwijs, een lastig onderwerp. Het kan een stuk eenvoudiger, zo zal in onderstaande bijdrage worden betoogd. Voorzover het de relativiteit van de ongeschreven norm betreft kunnen we wat van het Engels recht leren.

Bijzonder nummer | Anglo-Amerikaans recht
Mei 1998
AA19980398

Discovery en andere wegen der (ge)lijdelijkheid

M. Kremer, E. Rehbock

Het burgerlijk procesrecht van de common law landen wijkt sterk af van dat op het continent. Er lijkt echter sprake van een zekere toenadering, waarin vooral de discovery (het Anglo-Amerikaanse systee van bewijsgaring) een belangrijke rol toekomt. Discovery wordt door sommigen omarmd om knelpunten in het eigen recht op te lossen. Hier wordt ingegaan op de vraag in hoeverre inbedding daarvan aansluit bij uitgangspunten en ontwikkelingen van het Nederlandse recht.

Bijzonder nummer | Anglo-Amerikaans recht
Mei 1998
AA19980448

Engels recht en de voormalige Britse koloniën

K. von Benda-Beckmann

De verbreiding van Engels recht in de koloniën is sterk afhankelijk geweest van de politieke en economische ontwikkelingen in de koloniën. Tot de negentiende eeuw leidden de zeer uiteenlopende economische en politieke constellaties binnen de koloniën tot grote rechtsverscheidenheid. Daarna verkeerde de trend in convergentie tussen de koloniale en postkoloniale leden van het Commonwealth. De invloed van het Engelse recht komt niet alleen tot uitdrukking in het recht van de koloniale staat, maar ook in de wijze waarop volksrecht en religieus recht door het koloniale gezag werden omgevormd. Het gebruik van Engelse rechtsbegrippen en procedurele vereisten, toepassing van het precedentenbeginsel en meer in het algemeen een dominantie van een Engelse juridische denktrant zijn instrumenteel geweest voor de diepgaande invloed van het Engelse recht binnen het Commonwealth.

Bijzonder nummer | Anglo-Amerikaans recht | Verdieping | Studentartikel
Mei 1998
AA19980376

Expert evidence in het strafproces

S. van Gessel

Deskundigenverklaringen kunnen van doorslaggevende invloed zijn op de uitkomst van een strafproces. Er wordt veel waarde gehecht aan de mening van een deskundige, maar fouten zijn snel gemaakt. Fouten zullen in de praktijk soms nauwelijks te voorkomen zijn, ze zullen in strafproces echter achterhaald moeten worden. In het Engelse strafproces heerst een beter klimaat om kritisch te zijn.

Bijzonder nummer | Anglo-Amerikaans recht
Mei 1998
AA19980502

Forum non conveniens in het Engelse en het Nederlandse recht

R.W. Bax

In het onderstaande zal ik ingaan op de vraag of de regeling van de rechtsmacht zoals deze recent door de wetgever is voorgesteld, wenselijk is. Meer specifiek ga ik in op de vraag of het gewenst is te kiezen voor een stelsel waarin het de rechter niet wordt toegestaan rechtsmacht af te wijzen met een beroep op het feit dat de casus onvoldoende met de Nederlandse rechtssfeer is verbonden (forum non conveniens). Hiertoe zal ik een vergelijking maken met het Engelse recht, omdat onder dit recht de rechter voornoemde bevoegdheid wel toekomt. Ik beperk mij tot de behandeling van de rechtsmacht in dagvaardingsprocedures. Voor de regeling van de rechtsmacht bij de verzoekschriftprocedure verwijs ik naar art. 429C Rv

Bijzonder nummer | Anglo-Amerikaans recht
Mei 1998
AA19980458

Het Anglo-Amerikaanse recht als inspiratiebron bij het oplossen van de Nederlandse problematiek rond de koude uitsluiting?

J. van Duijvendijk-Brand

De problematiek van de koude uitsluiting vindt haar oorzaak allereerst in het feit dat de rollen binnen een huwelijk nog vaak steeds zo verdeeld zijn dat de ene echtgenoot (meestal de man) de taak van (hoofd)kostwinner op zich neemt en de ander, die geen of slechts gedeeltelijk bepaalde arbeid buitenshuis verricht (meestal de vrouw), zorgt voor het huishouden en het opvoeden van de kinderen. De (betaalde) arbeid van de man en de 'huishoudelijke arbeid' van de vrouw leveren andersoortige revenuen op; in het geval van de man is dat geld, de arbeid van de vrouw levert – als het goed is – een aangenamer leven voor hen beiden en hun kinderen op. In het dan rechtvaardig dat, mocht het huwelijk stranden, de man 'het zijne' neemt en de vrouw kan teren op haar goede werken, of dient de vrouw op enige wijze een beloning voor haar huishoudelijke arbeid te krijgen? Daarnaast wordt de afwikkelijk bij echtscheiding niet zelden gecompliceerd doordat de echtgenoten hun financiën in weerwil van hun huwelijkse voorwaarden niet volledig gescheiden houden, bijvoorbeeld doordat de ene echtgenoot bijdragen (financieel of in natura) levert voor de verwerving of verbouwing van een onroerende zaak die op naam staat van de ander. Onstaat als gevolg daarvan een vergoedingsrecht en zo ja, luidt dat dan nominaal of heeft de financierende echtgenoot ook recht op eventuele waardestijgingen?

Bijzonder nummer | Anglo-Amerikaans recht
Mei 1998
AA19980437

Het Britse recht en de Europese Unie

M. Claes, B. de Witte

Van een botsing tussen common law en civil law is, tijdens de 25 jaren van Brits lidmaatschap van de Europese Unie, niets gebleken, hooguit van enige aanpassingsproblemen zoals iedere andere lidstaat van de EU die ook kent. De invloed van het Britse recht op het recht van de Europese Unie is weinig omvangrijk. De invloed in omgekeerde richting, van het EU-recht op het Britse recht, is vrij aanzienlijk en raakt zelfs de kern van het Britse publiekrecht.

Bijzonder nummer | Anglo-Amerikaans recht
Mei 1998
AA19980521

Kort Amerikaans in het vennootschapsrecht. Corporate Governance in de VS en Nederland

H.J. de Kluiver

Ontwikkelingen in het Anglo-Amerikaanse ondernemingsrecht zijn de afgelopen twee decennia sterk beïnvloed door discussies over ‘Corporate Governance’, ofwel, in het Nederlands, ‘ondernemingsbestuur’. Welke regels bevorderen een zo optimaal mogelijk bestuur van de onderneming? En wat is in dat licht de juiste verhouding tussen bevoegdheden van aandeelhouders, bestuurders en toezichthouders (zoals commissarissen)? En hoe moet vanuit dat perspectief worden geoordeeld over overnames? Dat zijn vragen die, in aansluiting op een schets van de structuur van het Amerikaanse vennootschaps- en effectenrecht, hierna aan de orde komen. Daarbij zal blijken dat juist met betrekking tot dergelijke vragen het rechtseconomisch denken (Law & Economics), althans buiten Nederland, sterk in opmars is.

Bijzonder nummer | Anglo-Amerikaans recht
Mei 1998
AA19980407

Kunnen wij iets leren van het Amerikaanse materiële strafrecht?

J.A.W. Lensing

In deze bijdrage wordt aandacht besteed aan de vraag of wij in Nederland iets kunnen leren van het Amerikaanse materiële strafrecht? Staat dat strafrecht daarvoor naar ons gevoel niet te dicht bij het oordeel van de gewone, Amerikaanse burger? Op welke min of meer concrete punten zouden wij – ondanks alle kritiek die man op het Amerikaanse systeem kan hebben – in Nederland misschien iets leren van het Amerikaanse strafrecht en de strafrechtelijke literatuur?

Bijzonder nummer | Anglo-Amerikaans recht
Mei 1998
AA19980491

Procederen over uitkeringen. Het litigation-probleem in de Workers’ Compensation

B. Barentsen

Alle Amerikaanse staaten kennen een eigen verzekering voor beroepsgebonden arbeidsongeschiktheid, de Workers’ Compensation. De Workers’ Compensation wordt voor een belangrijk deel privaat uitgevoerd. In een groot aantal staten wordt buitensporig veel geprocedeerd over Workers’ Compensation-uitkeringen. Met behulp van preventief overheidstoezicht en onpartijdige keuringsartsen weten enkele staten de litigation in de hand te houden. Nu de Nederlandse sociale zekerheid geprivatiseerd wordt, zullen goed publiek toezicht en onpartijdige keuringen ook belangrijker worden voor het Nederlandse systeem.

Bijzonder nummer | Anglo-Amerikaans recht
Mei 1998
AA19980481

Proloog: inleidende opmerkingen en schets van structurele aspecten

C.Æ. Uniken Venema

Het Anglo-Amerikaanse recht heeft een andere historische achtergrond dan het Nederlandse recht. Het verschil in historische achtergrond ligt ten grondslag aan diverse zeer grote structurele en begripsmatige verschillen. Zeer belangrijk is de nevenschikking van enerzijds de common law en anderzijds het equityrecht. De Anglo-Amerikaanse trustfiguur is een product van de wisselwerking tussen de common law en het equity-recht. Dit artikel behelst een inleidende beschrijving van een aantal belangrijke kenmerken van het Anglo-Amerikaanse recht.

Bijzonder nummer | Anglo-Amerikaans recht | Verdieping | Studentartikel
Mei 1998
AA19980359

Specific performance or the remedy of damages?

P.M. Furmston

Comparative law tells us that, in civil law systems, specific performance is regarded as the basic remedy for breach of contract whereas, in common law systems, specific performance is an exceptional remedy and damages are the basic remedy. Comparative law also tells us that this gap is not in practice as stark as it appears in theory since the exceptions on both sides mean that the gap is much less broad in practice. This article considers a particular situation where the English courts appear to review the damages of the appropriate remedy and asks whether civil law systems should give the same or a different answer.

Bijzonder nummer | Anglo-Amerikaans recht
Mei 1998
AA19980403

Why is English law so different?

E.J.H. Schrage

Sinds Josef Esser zijn Grundsatz und Norm in der richterlichen Fortbildung des Privatrechts schreef, zijn tal van studies gewijd aan de overeenkomsten (en de verschillen) tussen de Engelse en de continentale rechtsontwikkeling. Het is verleidelijk om toe te geven aan de neiging om signalen van een zekere convergentie tussen beide rechtsfamilies te ontwaren. Maar een zwaluw maakt nog geen zomer. De vertrekpunten van het Engelse en het continentale recht zijn wel heel verschillend.

Bijzonder nummer | Anglo-Amerikaans recht | Verdieping | Studentartikel
Mei 1998
AA19980366